છેલ્લો ફેરફાર: 12-Nov-2026
Book on WhatsApp દબાવવાથી તમારા ફોનમાં WhatsApp ખુલવાની શક્યતા છે.
અપોઇન્ટમેન્ટ માટે કૉલ કરો · WhatsApp પર બુક કરો
Book on WhatsApp દબાવવાથી તમારા ફોનમાં WhatsApp ખુલવાની શક્યતા છે.
ડૉ. હર્ષ શાહ
MS, MCh (Surgical Gastroenterology), DrNB (Surgical Gastroenterology)
ગુજરાત મેડિકલ કાઉન્સિલમાં નોંધાયેલા, Reg. No. G-38738
પેટ અને કૅન્સરના સર્જન · ડૉ. જીવરાજ મહેતા હૉસ્પિટલ, વાસણા, અમદાવાદ
મોટું આંતરડું, મળાશય, યકૃત, પિત્તનળી, સ્વાદુપિંડ અને જઠરની સર્જરીનો 18 વર્ષનો અનુભવ.
ટૂંકમાં
મોટા આંતરડાના કૅન્સરના ઓપરેશન પહેલાં સર્જનને છ વાત પૂછો. મારું કૅન્સર કયા તબક્કાનું છે? દૂરબીન કે ખુલ્લું ઓપરેશન, કયું યોગ્ય? શું કાઢવામાં આવશે? સ્ટોમાની જરૂર પડી શકે? સાજા થવામાં કેવું રહેશે? ફૉલો-અપ કેવી રીતે થશે?
પ્રશ્નો લખી લો અને સાથે પરિવારના એક સભ્યને લઈ જાઓ. સારા સર્જન સાદા શબ્દોમાં જવાબ આપે છે અને તમે પૂછો તેનાથી રાજી થાય છે.
આ પાનું મુલાકાત માટેની યાદી છે. આ કૅન્સર અને તેની સારવારની પૂરી સમજ ડૉ. હર્ષ શાહની મોટા આંતરડાના કૅન્સરની માર્ગદર્શિકામાં છે.
તબક્કો કહે છે કે કૅન્સર કેટલું ફેલાયું છે. તેના પરથી નક્કી થાય છે કે પહેલાં ઓપરેશન થશે કે નહીં અને કીમોથેરાપી પણ જોઈશે કે નહીં.
સર્જનને કોલોનોસ્કોપી અને બાયોપ્સીનો રિપોર્ટ તથા સ્કૅનના રિપોર્ટ તમારી સાથે વાંચવા કહો. પૂછો કે સ્કૅનમાં યકૃત, ફેફસાં કે લસિકા ગ્રંથિમાં ફેલાવો દેખાય છે કે નહીં. ઓપરેશન પહેલાં ઘણી વાર CEA નામનું લોહીનું પરીક્ષણ થાય છે. તમારી કિંમતનો અર્થ શું, તે પૂછવા જેવું છે.
એ પણ પૂછો કે ગાંઠમાં મિસમૅચ રિપેરની તપાસ થઈ છે કે નહીં. આ તપાસ પછીની સારવારમાં દિશા આપે છે અને પરિવારના જોખમ તરફ પણ ઇશારો કરી શકે છે.
બંને રીતે મોટા આંતરડાનું કૅન્સર સલામત રીતે કાઢી શકાય છે. પસંદગી ગાંઠ, અગાઉના ઓપરેશન અને તમારી તબિયત પર આધાર રાખે છે, ચલણ પર નહીં.
ડૉ. હર્ષ શાહ ઓપરેશન દૂરબીનથી અથવા ખુલ્લી સર્જરીથી કરે છે. પસંદગી વ્યક્તિ અને કૅન્સરને જોઈને થાય છે. તમારા માટે એક રીત કેમ સૂચવાઈ, તે પૂછો. ઓપરેશન દરમિયાન કયા કારણે રીત બદલવી પડે, તે પણ પૂછો.
સર્જન આંતરડાનો જે ભાગ કૅન્સરવાળો હોય તે કાઢે છે. આસપાસની લસિકા ગ્રંથિઓ પણ નીકળે છે. પછી સ્વસ્થ છેડા જોડી દેવાય છે.
પૂછો કે તમારા આંતરડાનો કયો ભાગ અને કેટલો કાઢવાનો છે. લસિકા ગ્રંથિઓ કેવી રીતે કાઢશે તે પૂછો, કારણ કે ગ્રંથિઓ પરથી અંતિમ તબક્કો નક્કી થાય છે. ઓપરેશનમાં કેટલો સમય લાગશે અને ટીમમાં કોણ હશે, એનેસ્થેટિસ્ટ સહિત, તે પણ પૂછો.
જોડાણ કેવી રીતે સુરક્ષિત રખાશે તે પૂછો. તે મજબૂત છે કે નહીં તે ચકાસવા શું કરાય છે, તે પણ જાણો.
મોટા ભાગના ઓપરેશનમાં તેની જરૂર પડતી નથી. સ્ટોમા એટલે પેટ પર નાનું ખુલ્લું, જેમાંથી મળ થેલીમાં જમા થાય છે. તે થોડા સંજોગોમાં જ જોઈએ.
સીધું પૂછો: મારા કિસ્સામાં સ્ટોમા થવાની શક્યતા છે? કેમ? આંતરડું બંધ થયું હોય કે જોડાણ સુરક્ષિત ન લાગે ત્યારે તેની જરૂર પડી શકે. જો આયોજન હોય તો પૂછો કે તે કામચલાઉ છે કે નહીં, અને ક્યારે બંધ થઈ શકે. તેની સંભાળ તમને કોણ શીખવશે તે પણ પૂછો. ઓપરેશન પહેલાં સ્ટોમા નર્સ તમને મળી શકે છે.
| પૂછવાનો પ્રશ્ન | તે કેમ મહત્ત્વનો |
|---|---|
| મારો તબક્કો કયો, અને બીજી સારવાર જોઈશે? | તબક્કો નક્કી કરે છે કે કીમોથેરાપી ઓપરેશન પહેલાં કે પછી ઉમેરાશે |
| મારા માટે દૂરબીન કે ખુલ્લું, અને કેમ? | પસંદગી તમારી ગાંઠ જોઈને થઈ છે, ટેવથી નહીં, તે દેખાય છે |
| આંતરડાનો કેટલો ભાગ કાઢશે? | પછી શૌચની ટેવ કેવી રહેશે તે સમજવામાં મદદ મળે છે |
| સ્ટોમા શક્ય છે, અને કેટલો સમય? | તૈયારી થઈ શકે છે અને કામચલાઉ હોય તો તેને બંધ કરવાનું આયોજન થાય છે |
| કેટલા દિવસ રોકાવું, કામે ક્યારે પાછા ફરાય? | પરિવાર રજા અને મદદનું આયોજન કરી શકે છે |
| મુખ્ય જોખમ કયાં, અને થાય તો શું કરાય? | ટીમ plan ઉપરાંત તકલીફ માટે પણ તૈયાર છે તે દેખાય છે |
| અંતિમ પેથોલૉજી રિપોર્ટથી શું બદલાશે? | કાઢેલા ભાગનો રિપોર્ટ આગળની સારવાર બદલી શકે છે |
| ઓપરેશન પછી કેટલી વાર બતાવવું? | નિયમિત સ્કૅન અને તપાસથી કૅન્સર પાછું આવે તો વહેલું પકડાય છે |
મોટા ભાગના લોકો એક-બે દિવસમાં પાણીના ઘૂંટડા અને ચાલવાનું શરૂ કરે છે. વહેલા હલનચલનથી સાજા થવાની ગતિ વધે છે.
દુખાવાની દવા વિશે પૂછો. ક્યારે ખાવાનું શરૂ થશે અને ડ્રેન તથા પેશાબની નળી ક્યારે નીકળશે, તે પૂછો. તમારા પ્રકારના ઓપરેશનમાં સામાન્ય રોકાણ કેટલું અને શાથી તે લાંબું થઈ શકે, તે પૂછો. પગથિયાં ચડવાનું, ગાડી ચલાવવાનું અને વજન ઉપાડવાનું ક્યારે, તે પણ પૂછો. સર્જન વાસ્તવિક અંદાજ આપશે, વચન નહીં.
દરેક ઓપરેશનમાં જોખમ હોય છે. સારી મુલાકાતમાં મુખ્ય જોખમ જણાવાય છે અને તેના પર નજર અને સારવાર કેવી રીતે થાય છે તે સમજાવાય છે.
ઘરે કયા ચેતવણીના ચિહ્નો જોવા અને રાત્રે કોને ફોન કરવો, તે પૂછો. જરૂર પડે તો આઈસીયુ ઉપલબ્ધ છે કે નહીં, તે પણ પૂછો.
ઓપરેશન પછી પેથોલૉજી રિપોર્ટ નક્કી કરે છે કે કીમોથેરાપી જોઈશે કે નહીં. પછી કેટલાંક વર્ષ નિયમિત તપાસ કરાવવી પડે છે.
રિપોર્ટ તમારી સાથે કોણ અને ક્યારે વાંચશે, તે પૂછો. પછી કઈ તપાસ અને કેટલી વાર થશે તે પૂછો. plan વિશે શંકા હોય તો બીજો અભિપ્રાય લેવાની છૂટ છે, અને સારા સર્જન તેનું ખોટું લગાડતા નથી. મોટા આંતરડાના કૅન્સરમાં બીજો અભિપ્રાય પરનું અમારું પાનું સમય ગુમાવ્યા વિના તે કેવી રીતે લેવો તે સમજાવે છે.
બધા રિપોર્ટ અને ફિલ્મ લઈ જાઓ: કોલોનોસ્કોપી, બાયોપ્સી, સ્કૅન અને લોહીની તપાસ. ચાલુ દવાઓની યાદી, અગાઉનાં ઓપરેશનની વિગત અને પરિવારના એક સભ્યને પણ સાથે લો.
હા. આ મોટો નિર્ણય છે, અને વાત એક કરતાં વધુ વાર સાંભળવી પડી શકે. સારવારની રૂપરેખા લેખિતમાં માગો.
તપાસ કે બીજા અભિપ્રાય માટે ટૂંકો વિલંબ સામાન્ય રીતે ચાલે. લાંબો વિલંબ સલાહભર્યો નથી, એટલે તમારા માટે કેટલો સલામત છે તે સર્જનને પૂછો.
તે પેથોલૉજી રિપોર્ટમાં મળેલા તબક્કા પર આધાર રાખે છે. કેટલાકને જોઈએ છે અને ઘણાને નહીં. સર્જન અને મેડિકલ ઓન્કોલૉજિસ્ટ સમજાવશે.
રજા પહેલાં સીધો નંબર માગી લો. તાવ, પેટમાં તીવ્ર દુખાવો, વારંવાર ઊલટી કે ઘા ખુલી જાય તો તે જ દિવસે ફોન કરો.
ડૉ. હર્ષ શાહ — ડૉ. જીવરાજ મહેતા હોસ્પિટલ, વાસણા, અમદાવાદ
ડૉ. જીવરાજ મહેતા હોસ્પિટલ, ડૉ. જીવરાજ મહેતા માર્ગ, વાસણા, અમદાવાદ 380007.
પરામર્શ, રિપોર્ટ અને સ્કેનની સમીક્ષા, ઓપરેશન અને ફોલો-અપ. OPD સોમવારથી શનિવાર, સવારે 9 થી સાંજે 5.
એપોઇન્ટમેન્ટ: +91-63555-64601 · +91-63590-11009 · હોસ્પિટલ 079-2663 6363
હોસ્પિટલની દિશા · WhatsApp +91-63555-64601
મુખ્ય માર્ગદર્શિકા પર પાછા: ડૉ. હર્ષ શાહ સાથે મોટા આંતરડાનું કૅન્સર.
Book on WhatsApp દબાવવાથી તમારા ફોનમાં WhatsApp ખુલવાની શક્યતા છે.
Swasth Parivar: every week, practical advice on recovery, diet and warning signs. No advertising. Stop any time.
Your number is used for these updates and for the clinic to reach you. It is never sold or passed on. To stop, reply STOP on WhatsApp.