છેલ્લે અપડેટ: 05-Nov-2026
મળાશયના કૅન્સરના ઓપરેશનની સલાહ મળી છે અને દરેક તબક્કો સમજવો છે? ડૉ. હર્ષ શાહની ટીમને વોટ્સએપ પર સંદેશ મોકલો. · ફોન કરો +91-63555-64601
ડૉ. હર્ષ શાહ
MS, MCh (Surgical Gastroenterology), DrNB (Surgical Gastroenterology)
ગુજરાત મેડિકલ કાઉન્સિલમાં નોંધાયેલા, Reg. No. G-38738
પેટ અને કૅન્સરના સર્જન · ડૉ. જીવરાજ મહેતા દવાખાનું, વાસણા, અમદાવાદ
મળાશય, મોટા આંતરડા, પેટ, યકૃત અને સ્વાદુપિંડની સર્જરીનો ૧૮ વર્ષનો અનુભવ. તાલીમ મૌલાના આઝાદ મેડિકલ કૉલેજ અને જી.બી. પંત દવાખાનું, દિલ્હીમાં.
ટૂંકમાં
મળાશયના કૅન્સરની સર્જરીનો માર્ગ સ્પષ્ટ હોય છે. પહેલાં સ્કૅન અને ટીમની ચર્ચા, પછી ઓપરેશન, દવાખાનામાં થોડા દિવસ, અને ત્યાર બાદ અઠવાડિયાં સુધી ઘરે સાજા થવાનો સમય અને નિયમિત તપાસ.
દરેક તબક્કો અગાઉથી જાણી લેવાથી ડર ઘટે છે. થોડા સમય માટે શૌચની ટેવ બદલાશે, અને સમય તથા યોગ્ય કાળજીથી તે મોટા ભાગે સ્થિર થઈ જાય છે.
આ કૅન્સરનો પૂરો અભિગમ ડૉ. હર્ષ શાહ સાથે મળાશયના કૅન્સરની સર્જરી પાનામાં છે. આ પાનું તમને એક પછી એક તબક્કે શું થાય છે તે સમજાવે છે.
ઓપરેશન પહેલાંના અઠવાડિયાં આયોજન માટે છે. સ્કૅનથી કૅન્સરનો તબક્કો દેખાય છે, અને ટીમ નક્કી કરે છે કે પહેલાં દવા કે રેડિયેશન જોઈશે કે નહીં.
તમારે દૂરબીન તપાસ (કોલોનોસ્કોપી)નો રિપોર્ટ, બાયોપ્સી, પેડુનો MRI અને CT સ્કૅન કરાવવાં પડશે. ત્યાર બાદ સર્જન, કૅન્સરના નિષ્ણાત અને રેડિયોલૉજિસ્ટ સાથે બેસીને સારવારનો ક્રમ નક્કી કરે છે. કેટલાક દર્દીઓને ગાંઠ નાની કરવા અને ઓપરેશન વધુ સાફ બનાવવા પહેલાં કીમોથેરાપી સાથે રેડિયેશન અપાય છે.
બેભાન કરનાર ડૉક્ટરને મળવાનું, લોહીની તપાસ અને હૃદયની તપાસ પણ થાય છે. સ્ટોમાની શક્યતા હોય તો નર્સ ઓપરેશન પહેલાં પેટ પર યોગ્ય જગ્યા નિશાન કરે છે. સારું ખાઓ, રોજ ચાલો અને ધૂમ્રપાન બંધ કરો, કારણ કે શરીર મજબૂત હોય તો સાજા થવામાં ઓછો સમય લાગે છે.
| તબક્કો | શું થાય છે |
|---|---|
| આયોજન | સ્કૅન, બાયોપ્સી, ટીમની ચર્ચા અને સ્ટોમા વિશે વાતચીત. |
| ઓપરેશન પહેલાં | સલાહ મળે તો રેડિયેશન કે કીમોથેરાપી, પછી કેટલાક અઠવાડિયાંનો આરામ. |
| ઓપરેશનનો દિવસ | પૂરા બેભાન કરીને દૂરબીન કે ખુલ્લું ઓપરેશન. |
| દવાખાનામાં | દુખાવાની દવા, પહેલા દિવસથી ચાલવું અને ધીમે ધીમે ખાવાનું શરૂ. |
| ઘરે | રોજનાં કામમાં ધીમે ધીમે પાછા ફરવું, સાથે ખોરાક અને શૌચ વિશેની સલાહ. |
| ફોલો-અપ | નક્કી કરેલી મુલાકાતોમાં રિપોર્ટ જોવા, લોહીની તપાસ અને સ્કૅન. |
ઓપરેશનમાં મળાશય તેની આસપાસની ચરબી અને લસિકા ગ્રંથિઓ સાથે કાઢવામાં આવે છે, અને શક્ય હોય ત્યાં આંતરડાના બે છેડા ફરી જોડાય છે.
ઓપરેશન પૂરા બેભાન કરીને થાય છે, તમારા તબક્કા અને શરીર પ્રમાણે દૂરબીનથી કે ખુલ્લું. સર્જન કૅન્સરવાળો મળાશયનો ભાગ એક સાફ પોટલીની જેમ કાઢે છે. પછી આંતરડાના બંને સ્વસ્થ છેડા એકબીજા સાથે જોડે છે.
ઓપરેશન કોણ કરે તેની અસર આ તબક્કા પર કેમ પડે છે તે જાણવું હોય તો મળાશયની ગાંઠનું ઓપરેશન કોણે કરવું જોઈએ (English) વાંચો.
મોટા ભાગના દર્દીઓ પહેલા દિવસે મદદથી બેસે અને ચાલે છે. વહેલું ચાલવાથી લોહી ગંઠાવાનું અને છાતીની તકલીફનું જોખમ ઘટે છે.
તમને દુખાવાની દવા, નસમાં પાણી અને થોડા સમય માટે પેટમાં નળી મળી શકે છે. ખાવાનું ઘૂંટડાથી શરૂ થાય છે, પછી પ્રવાહી અને પછી આંતરડું જાગતાં નરમ ભોજન. લગભગ એક અઠવાડિયાનું રોકાણ સામાન્ય છે, પણ દરેક વ્યક્તિમાં થોડો ફેર હોય છે.
ઘરે દરરોજ થોડો વધુ આરામ અને થોડું વધુ ચાલવાનું રાખો. કેટલાક અઠવાડિયાં ભારે વજન ઉપાડવાનું ટાળો. ગાડી ચલાવવી, મુસાફરી કરવી અને કામ પર પાછા જવું ક્યારે યોગ્ય છે તે સર્જન જણાવશે.
મળાશયના ઓપરેશન પછી કેટલાક મહિના આંતરડું જુદી રીતે કામ કરે છે. શરૂઆતમાં વારંવાર કે થોડા થોડા પ્રમાણમાં શૌચ જવું સામાન્ય છે.
ફોલો-અપ મુલાકાતોમાં તમારી શૌચની ટેવ, રિપોર્ટ અને સામાન્ય તંદુરસ્તી તપાસાય છે. પૂછવા જેવા બીજા પ્રશ્નો માટે સારા સર્જનને ગમતા પ્રશ્નો (English) જુઓ.
ડૉ. હર્ષ શાહ ડૉ. જીવરાજ મહેતા દવાખાનું, વાસણા, અમદાવાદમાં દર્દીઓને તપાસે છે. સ્કૅન, દૂરબીન તપાસ અને બાયોપ્સીના રિપોર્ટ સાથે લાવો. તેઓ તે તમારી સાથે જોશે અને તમારા પોતાના plan નો દરેક તબક્કો સરળ ભાષામાં સમજાવશે.
લગભગ એક અઠવાડિયું સામાન્ય છે, પણ તે ઓપરેશન, તમારી તંદુરસ્તી અને સાજા થવાની ઝડપ પર આધારિત છે. plan નક્કી થયા પછી સર્જન વધુ સ્પષ્ટ અંદાજ આપશે.
હંમેશાં નહીં. તે ગાંઠ કેટલી નીચે છે અને જોડાણ કેવું રૂઝાય છે તેના પર આધારિત છે. જોડાણને બચાવવા ક્યારેક કામચલાઉ સ્ટોમા બનાવાય છે, જે સામાન્ય રીતે પછી બંધ કરી દેવાય છે.
દવાખાનામાં ખાવાનું નાના તબક્કામાં શરૂ થાય છે. મોટા ભાગના લોકો થોડા અઠવાડિયાંમાં લગભગ સામાન્ય ખોરાક પર આવે છે, નાનાં ભોજન અને રેસામાં ધીમા ફેરફાર સાથે.
બેસીને કરવાનું કામ ઘણી વાર થોડા અઠવાડિયાં પછી શક્ય બને છે. મહેનતનું કામ વધુ સમય માગે છે. રૂઝ કેવી આવે છે તે જોઈને સર્જન સલાહ આપશે.
શરૂઆતમાં મુલાકાતો નજીક નજીક હોય છે અને પછી અંતર વધે છે. સર્જનના plan પ્રમાણે દરેક મુલાકાતમાં લોહીની તપાસ અને સ્કૅન થઈ શકે છે.
ડૉ. હર્ષ શાહ — ડૉ. જીવરાજ મહેતા હોસ્પિટલ, વાસણા, અમદાવાદ
ડૉ. જીવરાજ મહેતા હોસ્પિટલ, ડૉ. જીવરાજ મહેતા માર્ગ, વાસણા, અમદાવાદ 380007.
પરામર્શ, રિપોર્ટ અને સ્કેનની સમીક્ષા, ઓપરેશન અને ફોલો-અપ. OPD સોમવારથી શનિવાર, સવારે 9 થી સાંજે 5.
એપોઇન્ટમેન્ટ: +91-63555-64601 · +91-63590-11009 · હોસ્પિટલ 079-2663 6363
હોસ્પિટલની દિશા · WhatsApp +91-63555-64601
મુખ્ય માર્ગદર્શિકા પર પાછા: ડૉ. હર્ષ શાહ સાથે મળાશયના કૅન્સરની સર્જરી.
Swasth Parivar: every week, practical advice on recovery, diet and warning signs. No advertising. Stop any time.
Your number is used for these updates and for the clinic to reach you. It is never sold or passed on. To stop, reply STOP on WhatsApp.
