છેલ્લે અપડેટ: 13-Nov-2026
Book on WhatsApp દબાવવાથી તમારા ફોનમાં WhatsApp ખુલવાની શક્યતા છે.
અપોઇન્ટમેન્ટ માટે કૉલ કરો · WhatsApp પર બુક કરો
Book on WhatsApp દબાવવાથી તમારા ફોનમાં WhatsApp ખુલવાની શક્યતા છે.
ડૉ. હર્ષ શાહ
MS, MCh (Surgical Gastroenterology), DrNB (Surgical Gastroenterology)
ગુજરાત મેડિકલ કાઉન્સિલમાં નોંધાયેલા, Reg. No. G-38738
પેટ અને કૅન્સરના સર્જન · ડૉ. જીવરાજ મહેતા હૉસ્પિટલ, વાસણા, અમદાવાદ
યકૃત, પિત્તનળી, સ્વાદુપિંડ, જઠર, મોટું આંતરડું અને મળાશયની સર્જરીનો 18 વર્ષનો અનુભવ.
ટૂંકમાં
યકૃતમાંથી લોહી સહેલાઈથી વહે છે, અને ભાગ કાઢ્યા પછી પણ બાકીના યકૃતે કામ ચાલુ રાખવું પડે છે. એટલે યકૃતની સર્જરી બીજાં ઓપરેશનથી જુદી પડે છે. જે સર્જન નિયમિત યકૃત અને પિત્તનળીનાં ઓપરેશન કરે છે, તે દરેક કાપ લોહીની નળીઓ અને બાકી રહેનારા યકૃતને ધ્યાનમાં રાખીને ગોઠવે છે.
સારી સારવાર માટે ટુકડી અને સઘન સંભાળ તથા બ્લડ બૅન્ક ધરાવતું દવાખાનું પણ જોઈએ. થોડા સાદા પ્રશ્નોથી આ બધું તમે જાતે ચકાસી શકો છો.
આ લખાણ સર્જનનું ખાસ ધ્યાન કેમ મહત્ત્વનું છે તે સમજાવે છે. સ્કૅન, યકૃતની ક્ષમતા અને સારવારના વિકલ્પોની પૂરી સમજ ડૉ. હર્ષ શાહની યકૃતના કૅન્સરની માર્ગદર્શિકામાં છે.
યકૃતમાં મોટી લોહીની નળીઓ અને પિત્તના માર્ગો ભરેલા છે, અને ઓપરેશન પછી પણ તેણે કામ કરતા રહેવું પડે છે. આ બંને વાતો ઓપરેશનનો આકાર નક્કી કરે છે.
યકૃતની ગાંઠ ઘણી વાર એવી મુખ્ય નળીઓની નજીક હોય છે જે અંગમાં લોહી લાવે અને લઈ જાય છે. નાની ચૂક પણ ભારે રક્તસ્રાવ કરી શકે. સાથે સાથે, જે ભાગ રહી જાય તે એટલો મોટો અને સ્વસ્થ હોવો જોઈએ કે યકૃત ફરી વધે ત્યાં સુધી આખા યકૃતનું કામ સંભાળી લે. એટલે પહેલો કાપ મૂકતાં પહેલાં સ્પષ્ટ plan હોય તે ખૂબ મહત્ત્વનું છે.
ફરક આયોજનમાં અને નાની નાની બાબતોમાં છે: કેટલું યકૃત રહેશે, લોહી કેવી રીતે ઓછું વહેશે અને પિત્તના માર્ગો કેવી રીતે સચવાશે.
ડૉ. હર્ષ શાહે સર્જિકલ ગૅસ્ટ્રોએન્ટેરોલૉજીની તાલીમ લીધી છે, જેમાં યકૃત, પિત્તનળી અને પાચનતંત્રના બાકીના ભાગોનો સમાવેશ થાય છે. તેમનાં ઓપરેશન દૂરબીનથી અથવા ખુલ્લી સર્જરીથી થાય છે.
યકૃતના કૅન્સરની સારવાર ટુકડીનું કામ છે. સર્જન બીજા ઘણા નિષ્ણાતો સાથે કામ કરે છે, અને દરેકની અસર પરિણામ પર પડે છે.
| ટુકડીનો સભ્ય | તેમનો ફાળો |
|---|---|
| સર્જિકલ ગૅસ્ટ્રોએન્ટેરોલૉજિસ્ટ | ઓપરેશન નક્કી કરે છે અને કરે છે, પછીની તકલીફો સંભાળે છે |
| રેડિયોલૉજિસ્ટ | ગાંઠ, લોહીની નળીઓ અને બાકી રહેનારા યકૃતનો નકશો બતાવતા સ્કૅન વાંચે છે |
| એનેસ્થેટિસ્ટ અને સઘન સંભાળના ડૉક્ટર | ઓપરેશન દરમિયાન સલામતી જાળવે છે અને પહેલા દિવસોમાં નજીકથી દેખરેખ રાખે છે |
| હેપેટૉલૉજિસ્ટ કે ફિઝિશિયન | હેપેટાઇટિસ કે સિરોસિસ જેવા યકૃતના મૂળ રોગની સારવાર કરે છે |
| મેડિકલ ઓન્કોલૉજિસ્ટ | ગાંઠ કે રિપોર્ટ માગે ત્યારે દવાની સારવારની સલાહ આપે છે |
| પેથોલૉજિસ્ટ | કાઢેલા ભાગની તપાસ કરી અંતિમ તબક્કો નક્કી કરે છે |
| નર્સ, ફિઝિયોથેરાપિસ્ટ અને ડાયેટિશિયન | વહેલા ચાલવામાં, સારું ખાવામાં અને સાજા થવામાં મદદ કરે છે |
ઓપરેશન પહેલાં કેસ ઘણી વાર આ સમૂહ સાથે ચર્ચાય છે, જેથી plan એક વ્યક્તિએ નહીં પણ સૌએ મળીને નક્કી કર્યો હોય. તમારી સારવાર જ્યાં થાય છે ત્યાં આવું થાય છે કે નહીં તે પૂછો.
યકૃતનું ઓપરેશન એવા દવાખાનામાં વધુ સલામત છે જ્યાં સઘન સંભાળ, બ્લડ બૅન્ક, ચોવીસ કલાક ડૉક્ટરો અને સ્કૅનની સુવિધા હોય.
મોટા ભાગના દર્દીઓ સરળતાથી સાજા થાય છે. પણ રક્તસ્રાવ, પિત્ત ઝરવું કે યકૃતની કામગીરીમાં ઘટાડો પહેલા દિવસોમાં અચાનક દેખાઈ શકે છે. સારવાર કરનાર સર્જન પહોંચમાં હોવા જોઈએ, તમારા કેસને જાણતા હોવા જોઈએ અને એ જ દિવસે પગલાં લઈ શકે તેવા હોવા જોઈએ. રાત્રે તમારી સંભાળ કોણ રાખશે અને પરિવારના ફોનનો જવાબ કોણ આપશે તે પૂછો.
ના. જાણીતું નામ કે મોટું દવાખાનું તમારા માટે યોગ્ય હોવાની ખાતરી નથી. તાલીમ, યકૃત પર નિયમિત કામ અને સ્પષ્ટ, પ્રામાણિક વાતચીત વધુ મહત્ત્વનાં છે.
સારા સર્જન તમારા સ્કૅન સાદા શબ્દોમાં સમજાવે છે, વિકલ્પો અને જોખમો કહે છે અને ઉતાવળ કરાવતા નથી. તેઓ બીજા અભિપ્રાયને આવકારે પણ છે. તમને ઉતાવળ કે મૂંઝવણ લાગે તો તેને વધુ પૂછવાનો સંકેત માનો.
થોડા પ્રશ્નો પૂછીને અને સર્જનની નોંધણી તથા તાલીમ જોઈને તમે તેમનું ધ્યાન ક્યાં છે તે ચકાસી શકો છો.
આ પ્રશ્નો ઉપરાંત વધુ વિગતવાર યાદી જોઈતી હોય તો અમારા લખાણ યકૃતના કૅન્સરના સર્જનને શું પૂછવુંમાં મળશે. જુદા જુદા સર્જનોના મત સરખાવવા હોય તો તે પહેલાં જાણી લો કે બીજો અભિપ્રાય કેવી રીતે લેવાય, અને સર્જનને તમારા બધા રિપોર્ટ બતાવવામાં સંકોચ ન રાખો.
હા, ઓપરેશન કેવી રીતે ગોઠવાય અને કરાય તેમાં: કેટલું યકૃત રહેશે, લોહી કેવી રીતે કાબૂમાં રખાશે અને પિત્તના માર્ગો કેવી રીતે સચવાશે. ખાસ ધ્યાન આપતા સર્જન આ પગલાં વારંવાર કરે છે.
કેટલાક કરી શકે, જો તેમણે એની તાલીમ લીધી હોય. તાલીમ વિશે અને યકૃત પર કેટલી વાર ઓપરેશન કરે છે તે વિશે પૂછો. શંકા રહે તો બીજો અભિપ્રાય લેવો વાજબી છે.
હંમેશાં નહીં. કેટલીક ગાંઠો માટે દૂરબીન યોગ્ય છે અને સાજા થવામાં ઝડપ આવી શકે. બીજા કિસ્સામાં ખુલ્લી સર્જરી વધુ સલામત છે. યોગ્ય પસંદગી તમારા અને ગાંઠના સ્વરૂપ પર આધાર રાખે છે.
ખર્ચ સર્જન કરતાં વધુ દવાખાનું અને રૂમ પર આધાર રાખે છે. નિર્ણય લેતાં પહેલાં લેખિત અંદાજ માગો.
તમે ગમે ત્યારે બીજો મત લઈ શકો છો. રિપોર્ટ અને સ્કૅન ડિસ્ક સાથે લાવો, અને તમે plan સરખાવી રહ્યા છો એમ કહેવામાં કોઈ વાંધો નથી.
ડૉ. હર્ષ શાહ — ડૉ. જીવરાજ મહેતા હોસ્પિટલ, વાસણા, અમદાવાદ
ડૉ. જીવરાજ મહેતા હોસ્પિટલ, ડૉ. જીવરાજ મહેતા માર્ગ, વાસણા, અમદાવાદ 380007.
પરામર્શ, રિપોર્ટ અને સ્કેનની સમીક્ષા, ઓપરેશન અને ફોલો-અપ. OPD સોમવારથી શનિવાર, સવારે 9 થી સાંજે 5.
એપોઇન્ટમેન્ટ: +91-63555-64601 · +91-63590-11009 · હોસ્પિટલ 079-2663 6363
હોસ્પિટલની દિશા · WhatsApp +91-63555-64601
મુખ્ય માર્ગદર્શિકા પર પાછા: ડૉ. હર્ષ શાહ સાથે યકૃતનું કૅન્સર.
Book on WhatsApp દબાવવાથી તમારા ફોનમાં WhatsApp ખુલવાની શક્યતા છે.
Swasth Parivar: every week, practical advice on recovery, diet and warning signs. No advertising. Stop any time.
Your number is used for these updates and for the clinic to reach you. It is never sold or passed on. To stop, reply STOP on WhatsApp.